العلامة المجلسي (مترجم :كمره اى)
172
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى)
« منزه است او ، چه شگفت است تدبيرش در كار تو ، و لطيف است صنعتگريش در باره تو » . شيخ طبرسى - ره - : گفته : سبحان در شرع نام بالاترين مراتب تعظيم است كه جز خدا را نشايد ، و در جز او به كار نرود و گرچه بىنقص باشد ، و بدان نظر دارد سخن يكى از بزرگان كه گفته تنزيهى كه از سبحان اللَّه فهم شود سه نوع است : 1 - تنزيه ذات از نقيصه امكان كه خود سرچشمه بديها است . 2 - تنزيه صفات از اينكه پديده باشند و يا جدا از ذات مقدس باشند و فزون بر آن . 3 - تنزيه همه كارهاى خدا از بيهوده و زشتى بلكه از اينكه مانند كار بندهها براى سود بردن يا زيان نديدن باشد « تو را آغاز ماه نوى نمود براى كار نوى » در اين عبارت گزارشى داده كه هر ماه نو را كارى نو در پيش است كه كس نداند و من گويم : ممكن است مقصود از كار نو مصالح دين و مربوط بدان ماه باشد چون حج و روزه ، و عدّه ، و عبادات ديگر ماهها ، و يا مصالح دنيوى چون معاملات و وامها و امور ديگر مربوط بدان . شيخ پيش گذشته - ره - گفته : امام در تعبير خود شگفت عميقى از ماه و تدبير خدا در باره افلاكش نموده است بلطف صنعتگرى و حكمت خود ، و البته هر كه بيشتر از دقائق حكمتهاى خدا كه بساختههاى خود سپرده آگاه است بيشتر از آنها در شگفت است ، و آنها را بزرگتر دارد ، و آنچه امام عليه السّلام از عجائب صنع خدا و حكمتهاى دقيقش در باره آفرينش ماه و بهم پيوستن افلاك آن و وابستهگيش بمصالح جهان فرودين